Đồng hồ lưu lượng siêu âm (Ultrasonic Flowmeter) là thiết bị đo lưu lượng chất lỏng trong đường ống bằng sóng siêu âm, không cần tiếp xúc trực tiếp với dòng chảy (đối với loại kẹp ngoài).
🔹 Các loại đồng hồ siêu âm
1. Đồng hồ lưu lượng siêu âm dạng Inline
Đồng hồ lưu lượng siêu âm dạng Inline là loại đồng hồ siêu âm được lắp trực tiếp vào đường ống (cắt ống để lắp), dùng sóng siêu âm để đo vận tốc dòng chảy và tính ra lưu lượng với độ chính xác cao hơn loại kẹp ngoài (clamp-on).
2. Đồng hồ lưu lượng siêu âm dạng kẹp ngoài
Đồng hồ lưu lượng siêu âm dạng kẹp ngoài (Clamp-on Ultrasonic Flowmeter) là thiết bị đo lưu lượng không cần cắt ống, hoạt động bằng cách gắn cảm biến bên ngoài thành ống và truyền sóng siêu âm xuyên qua thành ống để đo vận tốc dòng chảy.
🔹 Nguyên lý hoạt động
Phổ biến nhất là dựa trên hiệu ứng Hiệu ứng Doppler hoặc thời gian truyền (Transit-time):
1. Transit-time (thời gian truyền)
Gửi sóng siêu âm xuôi và ngược dòng sau đó so sánh thời gian truyền và tính ra vận tốc → lưu lượng
2. Doppler
Sóng phản xạ từ hạt/bọt khí trong chất lỏng tính vận tốc dòng chảy
🔹 Phân loại
1. Clamp-on (kẹp ngoài): Không cần cắt ống, lắp nhanh
2. Inline (lắp trong ống): Độ chính xác cao hơn
🔹 Ưu điểm nổi bật
- Không xâm lấn (clamp-on) → không rò rỉ
- Lắp đặt nhanh, không cần dừng hệ thống
- Đo được nhiều loại chất lỏng (kể cả nước sạch)
- Không gây sụt áp
- Bảo trì thấp
🔹 Nhược điểm
- Độ chính xác phụ thuộc:
- Độ đầy ống
- Điều kiện dòng chảy
- Loại Transit-time: Cần chất lỏng sạch
- Loại Doppler: Cần có tạp chất / bọt khí
- Giá cao hơn đồng hồ cơ
🔹 Ứng dụng
- Hệ thống nước sạch, HVAC
- Nhà máy, khu công nghiệp
- Đo tạm thời (đi kiểm tra lưu lượng)
- Ngành dầu khí, hóa chất (loại phù hợp)
🔹 So sánh đồng hồ lưu lượng siêu âm với điện từ
| Tiêu chí | Siêu âm | Điện từ |
|---|---|---|
| Cắt ống | ❌ Không cần | ✅ Cần |
| Độ chính xác | Trung – cao | Rất cao |
| Chất lỏng | Rộng | Phải dẫn điện |
| Lắp đặt | Dễ | Phức tạp hơn |
👉 Khi nào nên dùng?
- Bạn cần lắp nhanh, không cắt ống → chọn siêu âm
- Bạn đo nước sạch, kiểm tra lưu lượng tạm thời → rất phù hợp
- Bạn cần độ chính xác cực cao lâu dài → cân nhắc điện từ